अयोध्या तो झाँकी है... काशी, मथुरा अभी बाकी है...

               ह्या फोटोमध्ये नरेंद्र मोदींच्या मागे तीन कळस दिसत आहेत. त्यातील सोनेरी रंगाचा कळस असलेलं छोटेखानी मंदिर म्हणजे आताचं काशीविश्वनाथाचं मंदिर. बाजूला जो हिरव्या रंगाचा पडदा आहे त्याच्या  अलीकडे  तिन्ही मंदिरं आहेत आणि त्या पडद्याच्या पलिकडे आहे काशीविश्वनाथाचं मुळ मंदिर. आता हा फोटोच का वापरला तर ऑगस्टमध्ये काशीविश्वनाथाच्या दर्शनाचा योग आला होता. पण सेक्युरिटी चेक पॉईंटला मोबाईल जमा करावा लागला होता आणि तिथली परिस्थिती सांगता येईल असा एकही फोटो माझ्याकडे नव्हता.

               खरंतर पहिल्यांदा काशीविश्वानाथाचं दर्शन घेईपर्यंत माझ्या मनात "काशीविश्वानाथाचं मंदिर भव्य असेल" अशीच धारणा होती. पण तिथे गेल्यानंतर जी परिस्थिती पाहिली त्यामुळे मन प्रसन्न होण्याऐवजी विषन्न झाले होते. आम्ही दर्शनाला जाताना ४ नंबर गेटमधून आत गेलो. त्या गेटने आत गेल्यावर ज्ञानवापी नावाच्या "ढाच्याला" वळसा मारून काशीविश्वानाथाच्या मंदिरात जावं लागतं. तिथून जात असताना तो ढाचा आणि आमच्यामध्ये होता तो हाच हिरव्या रंगाचा जाळीदार पडदा. आता हा ज्ञानवापी नावाचा ढाचा नेमका काय आहे ते माहीत नसणाऱ्यांसाठी सांगतो.

( विवादित ज्ञानवापी ढाचा )

         इ.स. १६६४ साली मुघल बादशहा औरंगजेब ह्याने मुळ काशीविश्वनाथाचं मंदिर बाटवले. मंदिरासमोर गाई कापल्या. मंदिराचा कळस पडून त्या जागी मस्जिदीचे घुमट उभे केले. तोच आताचा ज्ञानवापी नावाचा "ढाचा". हिंदूंची मंदिरे तोडून त्यावर घुमट उभारणे हा तर मुघलांचा छंदच होता. अयोध्या, काशी, मथुरा आणि इतर ३० हजार मंदिरं पाडून त्याजागी मशिदी उभ्या केल्या. त्यातील अयोध्येचं मंदिर तर आम्ही परत मिळवलेच पण अजून २९,९९९ मंदिरं बाकी आहेत. आज जे काशीविश्वनाथाचं छोटेखानी मंदिरं उभे आहे ते अहिल्याबाई होळकरांनी १७८० साली बांधले आहे.

             दर्शनाला जात असताना हा ज्ञानवापी ढाचा अगदी जवळून पाहिला. वर जरी घुमट असला तरी मूळ वास्तू ही मंदिराचीच आहे. बाहेरील भिंतींवर अनेक देवतांची शिल्प आहेत. हे सगळं पाहून माझं मन फार विचलित होतं. इतरवेळी देवदर्शनाचा जो आनंद, उत्साह असतो तो कुठेच्या कुठे विरला होता. एका छोट्या मंदिरात छोट्या गाभाऱ्यात काशीविश्वनाथ विराजमान आहेत. कुठेही दर्शनाचा आनंदच मिळत नव्हता. काशीवरून आल्यानंतरही हीच गोष्ट अनेक दिवस मनात घर करून होती. बाबरी ढाचा पाडण्यात आला तेव्हा माझा जन्मही झाला नव्हता त्यामुळे तेव्हाची परिस्थिती फक्त वाचून माहीत आहे. अनुभवली नाही. पण काशीविश्वनाथाचं दर्शन घेताना मी जे अनुभवलं त्यावरून बाबरी पाडणाऱ्या कारसेवक आणि हिंदूंच्या भावना समजल्या. माझ्या देवाचं इतकं भव्यदिव्य मंदिर असताना त्याने असं तंबूत किंवा बाजूलाच छोटंसं मंदिर उभारून का रहावं.? आमच्या मूळ जागेवर कोणी कब्जा केला तर आम्ही तो का सहन करावा..???

          आयोध्या तर आम्ही परत मिळवलीच पण आता काशी, मथुरा आणि इतर २९९९९ हजार मंदिरही  आम्हाला परत मिळवायची आहेत. ह्यापुढे काशीविश्वानाथाच्या दर्शनाचे योग त्याच्याच कृपेने पुन्हापुन्हा येत राहतील. पण ह्यापुढे काशीविश्वानाथाच्या दर्शनाचा आनंद तेव्हाच मिळेल जेव्हा आमचा काशीविश्वानाथ, माझा काशीविश्वानाथ त्याच्या मूळ जागी दिमाखात विराजमान असेल आणि त्याच्याच कृपेने तो दिवसही दूर नाही.

©सुमित शिर्के.